fbpx

Prva kniga na Kosovu štampana 1539.godine - Oktoih petoglasnik gračanički

Prva kniga na  Kosovu štampana 1539.godine - Oktoih petoglasnik gračanički

Prvu knjigu na Kosovu, štampali su Srbi 1539. godine, kada je u manastiru Gračanica nastao Oktoih petoglasnik gračanički. Reč je o jednoj od najstarijih srpskih štamparija (četvrtoj po redu posle Cetinjske štamparije, 1494), a na teritoriji današnje Srbije — prvoj posle Rujanske štamparije (1536). Ovaj poduhvat su izveli mitropolit novobrdski Nikanor i njegov sabrat, štampar Dimitrije. Osim po lepoti štampe i drvoreza koji su se nadovezivali na rukopisnu tradiciju nemanjićkog doba, sama pojava štamparije bila je, već po sebi, veliki podvig u opustošenoj državi.

Na Balkanu su jedino Srbi osnivali svoje štamparije u doba najveće osmanlijske moći. U čitavoj Otomanskoj imperiji, osim Srba, svoju štampu imali su još jedino Jevreji.

Značaj ovog poduhvata, kao znaka vitalnosti srpskog kulturnog identiteta, treba posmatrati u svetlu činjenice da su Turci, u sopstvenom carstvu, svoje prve knjige odštampali tek u XVIII veku.

Na srpskom jeziku se ponovo počinje sa štampanjem 1871. u Prizrenu, gde je štampan istoimeni dvojezični list, na srpskom i turskom jeziku. Novi zamah srpske štampane reči počinje 1884. godine u Prištini, kada je objavljena Prva čitanka za osnovne škole: Kosovo. Od kraja XIX veka do danas, srpska štampa na Kosovu znatno je manjeg obima nego u velikim srpskim centrima, ali, u načelu, nezaostaje, pa čak i prevazilazi provincijsku štampu centralne Srbije.

Sve do 1944. godine, na Kosovu nije odštampano ni jedno jedino slovo na albanskom jeziku.

Podeli ovu vest

06/10/2019 0 comment

Običaji oslikavaju dušu naroda. Običaj koji se i do danas očuvao jeste način pozivanja svatova na venčanje – nedelju dana pre venčanja pozivar iz kuće mladoženje je išao od kuće do kuće i pozivao svatove, ustaljenim redom. Obavezna je bila buklija, okićena cvećem i svadbarskim peškirima, iz koje je gutljaj ispijao ...

16/09/2021 0 comment

Mrčajevci, čuvena varošica , prelepo mesto na obali Zapadne Morave, čuveno je po tradicionalnoj manifestaciji "Kupusijada" , jer se na poljima u ...

16/09/2021 0 comment

Na samoj obali jezera u selu Grlištu udaljenom 14 km od Zaječara nalazi se i manastir sa crkvom posvećenom Svetim apostolima Petru i Pavlu.  U ...

09/09/2021 0 comment

Rodna kuća vojvode Živojina Mišića, jednog od najznačajnijih vojnih zapovednika Srpske vojske u Prvom svetskom ratu, nalazi se u pitomom mioničkom ...

14/09/2021 0 comment

Prepodobni Simeon Stolnik je rođen u Siriji.Proslavio se mnogim podvizima,a najviše zatto što je dane i noći provodio sedeći na stubu,udubljen u ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti