fbpx

Gledićke planine - zatalasani jug Šumadije

Gledićke planine - zatalasani jug Šumadije

Venac ovih planina nalazi se na krajnjem jugu Šumadije. Preko pitomih planina, blago zatalasana Šumadija se polako spušta do Zapadne Morave.

Gledićke planine se uspinju od Kragujevca. Kod Kalenića planine dostižu svoju najvišu tačku na 922 metra nadmorske visine. Odatle se blago spuštaju i posle 35 kilometara, pretapaju u lepu dolinu kod manastira Ljubostinja. Šumoviti planinski venac razdvaja Levač od Gruže.

Na obodima Gledićkih planina nalaze se četiri velika grada: Kragujevac, Jagodina, Trstenik i Kraljevo. Centar planinskog venca je Rekovac, gradić poznat po voćarstvu i vinogradarstvu.

Ovim krajevima nekada je prolazila glavna saobraćajnica Balkana, Carigradski drum. U blizini manastira Kalenić nalaze se ostaci tri antička grada. Najviše ostataka starih gradova u Srbiji nalazi se na Rudniku i Gledićkim planinama.

Ali, najveće bogatstvo Gledićkih planina nisu zaboravljeni stari gradovi, nego manastiri. Na severnom delu planine, kod naselja Velike Pčelice, nalaze se tri manastira iz XV veka: Raletinac, Denkovac i Sarinac. Po predanju, ktitorke tih manastira su tri sestre: Raletinka, Dena i Sara, po kojima su manastiri nazvani. Na južnim padinama planine se nalaze dva srednjevekovna bisera – Kalenić i Ljubostinja.

manastir denkovac

Manastir Denkovac

Crkva manastira Kalenić posvećena je Vavedenju Presvete Bogorodice. Zidana je od 1407. do 1410. godine. Ktitor ovog manastira bio je Bogdan protovestijar (peharnik) na dvoru despota Stefana. Početkom XVII veka manastir je opusteo. Kasnije su ga obnavljali Knjaz Miloš, pa knez Aleksandar Karađorđević.

Kalenic-manastir

Manastir Kalenić

Manastir Ljubostinja, zadužbina kneginje Milice, nalazi se u lepoj dolini pored istoimene reke.
Manastirska crkva posvećena je Uspenju Presvete Bogorodice, a podignuta je 1390. godine, na temeljima male kapele, neposredno posle Kosovskog boja. Predanje kaže je kneginja Milica sa ljubama (suprugama) palih kosovskih junaka, sagradila manastir, pa je po ljubama dobio ime.

ljubostinja3

Po drugoj priči, na tom mestu su se sreli i zavoleli knez Lazar i kneginja Milica, a mesto je nazvano Ljubostinja (stan ljubavi), mesto gde ljubav stanuje. Glavni majstor bio je Rade Borović, čuveni Rade Neimar iz narodne poezije.

U Ljubostinji su sahranjene kneginja Milica – monahinja Evgenija i despotoica Jelena – monahinja Jefimija, prva srpska pesnikinja.

Između Kalenića i Županjevca, ispod vrha Čuka, postoji neobična pojava koju narod zove: govor voda ili žubor voda. Duboko pod zemljom čuje se huk vode koja tu ne izvire. Po legendi, govor voda leči slepilo. Ako slep čovek popije ovu vodu, progleda. Problem je što tu vodu nikada nisu videli ni oni koji mogu da vide. A voda je tu, žubori u dubini planine.

Autor: Dragan Bosnić

Podeli ovu vest

28/11/2022 0 comment

U parku prirode Tikvara, nedaleko od Bačke Palanke, koji se prostire na više stotina hektara, tokom zime boravi nekoliko stotina labudova, dok ih ...

09/09/2022 0 comment

Lekoviti biser na istoku Srbije, Gamzigradska banja se nalazi 220 km jugoistočno od Beograda, a 11 km zapadno od Zaječara. Leži na 150 m nadmorske ...

23/01/2023 0 comment

Bajkovito selo Rudno je  i prirodni dragulj centralne Srbije, na nadmorskoj visini od 1100 metara, smeštena na 15 km dugoj planini Radočelo. ...

19/01/2023 0 comment

Klisura Đerdapa i prirodno područje uz klisuru, kao prostorna celina, površine 637.99 kvadratna kilometra, sa izuzetnim kulturno-istorijskim ...

26/01/2023 0 comment

Zlatiborska Gold gondola je 24. januara prevezla 500 000. putnika i to ne samo jednog putnika, već celu porodicu Mićunović iz Crne Gore. Ova prodica ...

28/01/2023 0 comment

Kada putnik namernik u nepreglednoj vojvodjanskoj ravnici najpre ugleda dvorac „Fantast" koji se nalazi nedaleko od Bečeja, odmah je jasno da je ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti