Mala sova - retka gnezdarica sa Tare

Mala sova - retka gnezdarica sa Tare

Mala sova ja najmanja sova Evrope, dužine tela svega 15-18 cm. Perje je tamno
riđe do sivo-braon, sa leđne strane istačkano svetlim pegama, a sa donje isprugano smeđe. Grudi su sa strane išarano smeđe. Rep je smeđe do sivo-smeđe boje sa pet uskih, svetlih pruga. Glava je okrugla i nema tzv. uškice.

Okvir lica nije jasno izražen, a lice je svetlo sa sitnim tamnim pegama. Noge su bogato
pokrivene perjem. Kljun i vršni delovi operjalih prstiju su svetlo žute boje.

Mala sova nastanjuje četinarske šume severnih delova Evroazije, od Skandinavije do Sahalina. Bira poluotvorene stare šume sa proplancima. Izolovane populacije postoje u planinskim predelima srednje i južne Evrope. Na severu areala naseljava i ravničarska područja, dok je u južnijim krajevima vezana za visokoplaninske četinarske šume. Ova vrsta je stanarica, a seoba odraslih ptica jako je retka i uslovljene hladnim i dugim zimama. Vrsta je najaktivnija u sumrak i zoru, ali redovno i tokom dana. Let je brz i dosta podseća na let detlića.

Plen koji se nalazi na zemlji, mala sova lovi sa pogodne istaknute pozicije, obrušavajući se na njega nakon gledanja i čekanja najboljeg momenta. Male šumske ptice čine najveći udeo u ishrani male sove, ali su i sitni sisari važan izvor hrane, naročito voluharice (Arvicolidae), miševi (Muridae) i rovčice (Soricidae). Višak hrane često sprema u duplje na stablima ili na grane. To se događa češće u zimskom periodu.

Formiranje parova počinje u jesen, a nakon kratke zimske pauze, nastavlja se u kasnu zimu/rano proleće. Mužjak peva na različitim tačkama svoje teritorije, a ukoliko je sparen, ženka će mu se uskoro pridružiti. Nakon toga mužjak vodi ženku po teritoriji i pokazuje joj dostupne gnezdeće duplje. Mužjaci su vrlo teritorijalni i mogu koristiti istu teritoriju i do 7 godina uzastopno.

Gnezdi se u dupljama u drveću, najčešće napravljenim od strane detlića, u prvom redu troprstog Picoides trydactilus i velikog šarenog detlića Dendrocopos major. Stablo sa gnezdećom dupljom je obično četinar, ali isto tako rado naseljava bukvu i brezu. Retko zauzima kućice za gnežđenje.

Po pravilu, par čisti gnezdo pre nego što ženka položi 3-8 belih jaja. Inkubacija traje 28-29 dana, a vrši je samo ženka. Ona napušta jaja vrlo kratko u jutarnjim i večernjim satima, samo da bi bila nahranjena od strane mužjaka. Mladi se legu gotovo istovremeno, a ženka ostaje uz njih 9-10 dana nakon izleganja, napuštajući duplju samo da bi unela hranu koju je doneo mužjak.

 Nakon trinedelje, mladi počinju da vire kroz duplju, a gnezdo napuštaju kada su stari 30-34 dana. Oko gnezda se zadržavaju 3-4 dana, nakon čega se udaljavaju. Nakon 4-6
nedelja razilaze se i počinju samostalan život. Polno su zreli već sa 9-10 meseci.
Glavna pretnja po opstanak male sove je gubitak staništa zbog intenzivnog šumarstva koje uklanja stara, natrula i stabla sa dupljama. Na severu areala posebnu problematiku predstavljaju goloseče na većim površinama.

U Srbiji mala sova predstavlja vrlo retku gnezdaricu nekoliko visokoplaninskih
masiva sa populacijom procenjenom na 50-75 parova, od čega se na Tari gnezdi
od 10-15 parova.

Autori: Marko Janković

          

 

Podeli ovu vest

10/03/2020 0 comment

Reka Đetinja spada u najlepše planinske reke Srbije. Nastaje u severnom delu Kremanske kotline spajanjem Konjske reke, Bratišine reke, Užičkog i ...

17/12/2019 0 comment

 Nagli uspon Sokobanja je doživela nakon konačnog oslobođenja od Turaka (1833.), dolaskom Knjaza Miloša Obrenovića u Banju. Po njegovom ...

21/05/2020 0 comment

 Ramaća je šumadijsko selo smešteno na istočnim obroncima planine Rudnik, u blizini Ramaćkih visova (813 mnv). Takav geografski položaj pruža ...

28/05/2020 0 comment

 Ova retka ptičica je strogo zaštićena vrsta u Srbiji, a najviše je ima na planini Tari. Svračak rusi je ptica dužine do 18 cm iz porodice ...

07/05/2020 0 comment

Voziti planinski bicikl kroz prelepu prirodu je prava avantura! Upravo takva prilika je za svakog ljubitelja ove rekreacije i sporta je Golija , ...

22/05/2020 0 comment

Zeleni venac, koji je zauzimao prostor od Brankove, Lomine, Reljine,Prizrenske i Sremske ulice, bio je nekada prostrana ustajala duboka bara, kao ...

O Portalu

Portal koji promoviše Srbiju i njene vrednosti. Sve na jednom mestu, priča o Srbiji koju volimo, njenoj tradiciji, lepotama, ljudima i događajima.

Najnovije vesti

Newsletter

Budite u toku sa najnovijim vestima i informacijama na našem portalu!